کلينيک دام کوچک

تغذیه. قسمت سوم

آب  

یکی از مهمترین مواد غذایی آب است. شاید به ظاهر فراموش کنیم که آب عملا یکی از ارکان تغذیه است اما نقش حیاتی آب در متابولیسم بدن و در واقع ادامه حیات غیر قابل کتمان است. سگها نیاز های تغذیه ای  ویژه  به آب دارند و با توجه به شرایط محیطی و بیماریها این نیاز ها تغییر می کنند مثلا سگ آبستن به میزان بیشتری آب نیاز دارد تا بتواند شیر تولید کند و به توله هایش بدهد و یا سگی که دچار بیماریهایی مثل اسهال شده است باید آب از دست رفته را جایگزین کرد و همینطور سگی که به بیماری دیابت دچار شده است به میزان بیشتری آب نیاز دارد و  این موضوع در مورد بیماری کوشینگ نیز صدق می کند و بیماریهای کلیوی میزان نیاز به آب را افزایش می دهند.آب باید حتما در ظرف تمیزی به حیوان داده شود.و چنانچه این ظرف بطور مرتب شسته نشود و بوی کهنگی بدهد سگ فقط زمانی آب خواهد نوشید که خیلی تشنه شده باشد و طبیعتا  کم شدن میزان مصرف آب  عوارضی را در پی خواهد  داشت. باید توجه داشت که در روزهای گرم تابستان چنانچه سگ در فضای باز نگهداری می شود احتمال تبخیر آب از ظرفش وجود دارد و از طرفی میزان نیازش به آب نیز افزوده شده استشما باید حتما مزان نیاز روزانه سگ به آب را بدانید و اگر میزان مصرفش بیش از حد طبیعی باشد نشانه وجود بعضی بیماریها خواهد بود.یک سگ در طول روز نیاز به 40 میلی لیتر آب به ازای هر کیلوگرم وزن بدنش دارد مثلا یک سگ 5 کیلویی در روز فقط 200 میلی لیتر آب خواهد نوشید و یا یک سگ 10 کیلویی 400 میلی لیتر یعنی کمتر از نیم لیتر.و یا یک سگ بزرگ ژرمن 40 کیلویی در روز حدود 1600 میلی لیتر آب باید بنوشد  به اندازه یک بطری نوشابه خانواده. و این فرمول در زمانی است که دمای هوا معتدل باشد و در هوای گرم  متفاوت خواهد بود و با  رعایت این فرمول سگ به اندازه نیازش آب خواهد نوشید و تا حدودی می توان میزان ادرارش را کنترل نمود.سگهای لاغر با توجه به ترکیب بدنشان به  میزان بیشتری آب نیاز دارند و سگهای چاق کمتر چون در سگهای چاق تنها 50 درصد بدن از آب تشکیل شده است.   

چه مقدار غذا کافیه؟

غذا خوردن یکی از جذاب ترین تفریحات سگهاست و با لذت کاسه اش را لیس می زنه و با چشمانی پر از خواهش شما رو نگاه خواهد کرد و باز هم غذا  می خواد. اما آیا یک سگ می تونه میزان نیازش رو تعیین کنه؟ و مسلما خیر و اگه بیش از حد نیاز غذا بخوره ممکنه برای بدنش مضر باشه و  حتما متوجه شده اید که برای برخورد با بیماری بهترین راه حل باید پیشگیری باشه! و تغذیه  صحیح اساس سلامتی حیوان را تشکیل می دهد.یک سگ معمولی هم با یک سگ معمولی دیگه فرق داره روی برچسب غذاهای  آماده  فرمول غذایی ویژه ای برای یک سگ معمولی نوشته شده اما آیا احتیاجات همه سگها یکسان است؟ بنابراین باید این واژه را دور بزنیم و به یک  شناخت دقیقتری برسیم...اگر بخواهیم خیلی علمی به قضیه نگاه کنیم با 5 گرید از وضعیت جسمی سگ رو به رو خواهیم بود و  با شناخت این میزان می توانیم به راه حلهایی برای  مقدار غذا برسیم .سگ رو باید از بالا و پشت سر نگاه کنیم و میزان گوشت آلود بود ستون مهره ها را بنگریم و همچنین باید بر روی دنده های قفسه سینه دست بکشیم چنانچه برجسته و مدور بودند و خود دنده ها نمود مشخصی نداشتند می توانیم به درجه بندی خود برسیم.در کنار این مسئله باید به  سن حیوان توجه نمود که ایا توله است یا میانسال و یا خیلی پیر و یا  میزان تحرکش چقدر است؟؟؟!این 5 مرحله به ترتیب زیر بدست می آیندمرحله اول در مورد سگهای خیلی لاغر است:استخوانهای قفسه سینه به راحتی قابل لمس کردن هستند. با لمس کردن دم هیچگونه چربی در زیر دستمان حس نمی شود و کاملا می توان مهره ها را با هم تفریق کرد .و  شکم هم کاملا فرو رفته است و دو طرف شکم به هم چشبیده ان0مرحله دوم: در این مرحله باز هم استخوانهای قفسه سینه لمس می شوند اما کمی چربی در زیر پوست قابل لمس است.و و به همین صورت استخوانهای دم و در مورد شکل شکم هم ما رو به یاد ساعت شنی ای می اندازد که بصورت افقی قرار گرفته باشد.مرحله سوم: در این مرحله تا حدودی استخوانهای قفسه سینه لمس می شوند ولی به وضوح می توان لایه چربی را در زیر انگشتانمان حس کنیم و به همین صورت هم لمس کردن  استخوانهای دم مشکل تر می شود و شکم هم کاملا پر شده است و از شکل ساعت شنی افقی خارج شده است اما آویزان نشده است.مرحله چهارم : لمس کردن استخوانهای فقسه سینه و دم بسیار مشکل می شود و تنها بافت چربی در زیر دستان ما حس می شود. و شکم نیز در امتداد فقسه سینه قرار گرفته است و کاملا پر استمرحله پنجم:اصلا نمیتوان استخوانهای قفسه سینه را لمس نمود و دم هم به همین صورتو شکم بسیار حجیم شده است و حالت پاندولی پیدا کرده است و آویزان است و کاملا پهن است و  اندام سگ  کاملا مدور گردیده استبا دانستن این دسته بندی می توان به وضعیت جسمی سگ پی برد و با برنامه ریزی صحیح سگ را به وزن متعادل رساند که همان مرحله سوم است..

مشکلات تغذیه ای سگها 

ما معمولا با دو گونه مشکلات تغذیه ای رو به رو می شویم یک سگی هست که هر چی جلوش بگذارید می خوره و حسابی خپل شده و یا یک سگ دیگه که هر چی جلوش بگذارید بو می کنه و می ره کنار... البته مشکل اولی رو راحت تر میشه باهاش کنار اومد تا یک سگ  سخت سلیقه!

سگهای چاق : سگهایی که کالری زیادی دریافت می کنند و تحرک کمی دارند و انواع و اقسام بیماریها رو بروز می دهند و عمرشون هم کوتاه تر از  سگهای هم سن و سال اشان خواهد بود..چاقی سه دلیل عمده دارد یا ژنتیکی است.یا تغذیه ای است و یا هورمونی.و تشخیص اینکه کدام یک از این چاقی ها باشه خیلی مهمه و باید اشتهای حیوان را هم در نظر گرفت و  چنانچه چاقی ناشی از تغذیه بیش از حد باشه برنامه رژیم غذایی سفت و سختی رو در پیش گرفت و اگه چاقی ژنتیکی باشه اجرای رژیم غذایی سخت کاری بیهوده خواهد بود.محاسبه میزان کالری:  اولین کاری که باید بکنید اینه که بررسی کنید که  به چه علت کالری غذایش بالا رفته است آیا از غذای گربه که کالری بالایی دارد استفاده می کند؟و یا بچه ها تو خونه بهش غذای اضافی می دهند؟ و یا دسترسی به  سطل زباله دارد؟و در مرحله بعد باید میزان کالری جیره غذایی رو کاهش بدهید و باید حجم غذای مورد استفاده زیاد باشد و میزان کالری کم شود .و میزان چربی جیره غذایی کاهش یابد و میزان ویتامین ها و مواد معدنی در حد استاندارد باشد و باید دقت شود که اگر تعادل میان ویتامین و مواد معدنی جیره  بهم بریزد ممکن است به استخوانها و بافتهای بدن  آسیب وارد شود.در این برنامه بهتر است فقط یک نفر  وظیفه  غذا دادن به حیوان را برعهده داشته باشد. و در این میان حتما برنامه پیاده روی منظمی را هم در نظر داشته باشید.و زمان غذا دادن را بهتر است تنظیم کنید و سگ را هم خیلی گرسنه نگه ندارید چون ممکنه بره سراغ سطل زباله.در طول اجرای این برنامه اگر  قبلا برای تشویق سگ به او اسنیک می دادید به جای آن می توانید   با او بازی کنید و سرش را گرم کنید تا احساس گرسنگی نکند و در طول اجرای برنامه کم کردن وزن. بصورت منظم  او را وزن کنید و جدول تاریخ و وزن را تنظیم نمایید.

سگهای ایراد گیر:  برای صاحب  سگ هیچ چیزی یک دفعه  حالش رو نمی گیره جز اینکه چندین نوع غذای جور واجور بخره و بگذاره جلوی سگش و حالا آقا سگه براش ناز کنه و روش رو بکنه یه طرف دیگه!!!! و چون  در طول این چند ساله سگ های جور واجوری داشته ام بخوبی با این حس نا خوشآیند آشنایی دارم

.حالا چی باعث میشه که یک سگ ایراد گیر بشه؟به نظر من دلیل اصلی اش خودمون هستیم!!! اگر به فاصله های زمانی کم غذاهای متنوعی به سگ بدهیم  اون هم بد عادت میشه و غذای بهتر از قبلی درخواست می کنه.مخصوصا مواقعی که مهمونی داشته اید و غذاهای متنوعی باقی مونده باشه و وقتی سگ غذاهای خوشمزه ما رو امتحان کنه متوجه میشه دنیای دیگه ای هم هست و بدین گونه غذای بهتری درخواست می کنه و چون صاحبش هم دوستش داره و  نازش رو مجبوره بکشه و دردسر تازه شروع میشه.در مواقعی که غذای باقی مانده سفره رو می خواهید به سگ بدهید حتما باید با غذای خودش کاملا مخلوط بشه راه دیگه اش هم خیس کردن این غذا ها با آب است تا طعم غذا رو تغییر بده و مخصوصا وقتی که می خواهید غذای خشک مخصوص سگها را استفاده کنید با این کار طعمش بهتر میشه و رغبت سگ به غذا بیشتر میشه!در مواقعی هم که مجبورید از غذاهای کنسروی سگ استفاده کنید باید غذا رو در حد دمای اتاق گرم کنید تا براش مطلوب بشه.در نظر داشته باشید که  سعی کنید تنوع زیادی در غذای سگ ایجاد نکنید و اگر از غداهای کنسروی و یا بسته های غذای خشک استفاده می کنید آنها را در کنار  غذای خانگی به سگ بدهید تا به آنها عادت نکند و در غیر اینصورت او تنها به غذاهای آماده تمایل پیدا خواهد کرد.

نویسنده : دکتر فریبرز افروزی : ۳:۱۳ ‎ب.ظ ; شنبه ٤ اسفند ۱۳۸٦
Comments نظرات () لینک دائم